FOREX nedir ?

Uluslar arası döviz piyasası

İşlem hacmi olarak dünyanın en likide piyasası olan Forex’in asıl amacı Yatırım, Hedging ve spekülasyondur.

Piyasası nerede ise 24 acık olan bir piyasadır. 24 saat açık olmasının sebebi, Türkiye saati ile saat 01:00 civarında Sidney ve Tokyo bankaları işlemlerine başlar ardından Hong Kong, Singapur, Bahreyn deki bankaların açılması ile devam eder, ta ki Avrupada Frankfurt, Zürih ve London (Türkiye saati ile sabah 9-10 arası) sonra New york, Chicago gibi dünyanın önde gelen en gelişmiş borsaları açılınca (Türkiye saati ile 15:30 itibarı ile) likidelik en üst seviyeye çıkar. Avrupa piyasaları kapanışı piyasalar durulsa bile, Amerikan piyasalarında işlem gören firmaların büyüklüğü Likideliği üst seviyelerde tutmaya yeterlidir.

Major ve Minor Döviz Çiftleri

Piyasada işlem gören Enstrümanlar arasında sırası ile Amerikan Doları (USD) ilk sırada yer alırken iken EURO bölgesi resmi para birimi olan AVRO (EUR) Forex piyasasında likidelik açısından ikinci sırada yer almaktadır. Bunları Japon yeni (JPY) bu ülkedeki teknolojik devlerin ve ülke ekonomisi açısından en çok ihracat yapan ülkelerden biri olması nedeni ile Forex Piyasasında üçüncü sırada yer alırken, İngiltere para birimi olan (GBP) İngiliz paundu dünyanın önde gelen şirketlerinin fonlarının Londra ingiltere’de olmasından dolayı dördüncü sırada yer almaktadır. Toplamda 8 temel döviz çifti vardır, CHF – İsviçre Frankı, CAD – Kanada Doları, AUD – Avustralya Doları ve NZD – Yeni zellanda doları diğer dört ana döviz kurudur. Bunlara Major döviz çiftleri denir.

Major Döviz birimleri

Simbol	Ülke	Döviz	Lakabı
USD	Amerika Birleşike Devletleri	Dollar	Buck
EUR	Avrupa birliği parabirimi	Euro	Fiber
JPY	Japonya	Yen	Yen
GBP	İngiltere	Pound	Cable (Kablo)
CHF	İsviçre Frangı	Franc	Swissy
CAD	Kanada	Dollar	Loonie
AUD	Avustralya	Dollar	Aussie
NZD	Yeni zellanda	Dollar	Kiwi

Daha sonra Minor döviz çiftleri olan SGD – Singapur Doları ve gibi ikincil döviz çiftleri eklerini, diğer tüm kurlara ise çapraz kurlar denir. Bu ana Major ve minor kurların diğer döviz çiftlerine karşı olan değeri ile çapraz bir şekilde değerleri belirlenir.

Pazar Payı olarak incelediğimiz zaman Amerikan Doları, Forex pazarının en likide ve işlem hacmi en yüksek enstrümanıdır. Pazar Payı olarak diğer enstrümanlar sırası ile alttaki grafikte gibidir.

Forex Piyasalarında oluşan bu likideliği asıl sağlayan kurumlar, uluslar arası bankalar, merkez bankaları ile devletler düşük faizli kredi sağlayan bir çok bankanın oluşturduğu fon bankalarının ve devletlerin kendi para birimlerinde yapmış oldukları faiz istikrarı Forex Piyasalarındaki likideliğin ana çekirdeğidir.

Forex’in temeli, bir ülke parasının başka bir ülke parasına karşı olan değeridir. Bir döviz çiftinde incelersek örneğin, USD/TRY demek, 1 Amerikan dolarının Türk lirası değerini belirler.

İsmini İngilizce FOReign EXchange (Uluslar arası döviz değişimi) kelimelerinin kısaltılmış olan FOREX ten alır.

Forex tarihi

İlk olarak 1970 yıllarında, ilk olarak elektron ortamda işlem görmeye başlayan Forex bu kadar genç bir bir piyasa olmasına rağmen şu anda dünyanın en gelişmiş ve ne likide piyasasıdır.

Önceleri, uluslar arası işlem yapan büyük şirket ve bankaların yurt dışında yaptıkları büyük ticari ürünlerinin satışından elde ettikleri karı, yabancı para biriminden kendi para birimine dönüştürmesi ile başlayan dalgalanmalar, daha sonra merkez bankalarının faiz oranlarındaki değişikliklerinin para birimlerine etkisi ile daha da hız almış ve artık, politik ve spekülatif amaçlarla bu işten kar elde etmeye çalışanların alım satım yapması ile Forex piyasasının likideliği daha da büyümüştür.

Forex’te spekülasyon – Kara Çarşamba (Black Wednesday)

1992 yılında George Soros isimli Amerikalı fon yöneticisi ve finans spekülatörü İngiliz Paundu’nun alman markı karşısında aşırı değerlendiğini gördü (nerede ise 3 katı 2.95) GBP/DEM 2,95 civarında olan Paundun çok fazla değerlendiğini söyleyen Soros, İngiltere’nin Avrupa Kur Mekanizması olan (ERM) den çıkarak, merkez bankasının pundu ucuzlatması gerektiğini her seferinde belirtirken, İngiliz merkez bankası her türlü baskıya rağmen piyasadan yaklaşık olarak 3.000.000.000 Dolar Paund satın alarak, faiz oranlarını 5 puan yükselterek, Paundun değerini yüksek tutmaya devam ediyordu.

Soros ise, ingiliz merkez bankasının bu çabasını görerek sınırlarını zorlamaya karalı bir şekilde, baskısını arttırarak, 10.000.000.000 Dolar değerinde GBP/DEM kısa pozisyonu açmıştı. 16 Eylül 1992 tarihinde, İngiliz merkez bankası bu baskıya dayanamayarak, İngiliz paundu’nu Avrupa Kur Mekanizması olan (ERM) den çıkarak, paundu 1967 yılından sonra ilk kez devalüe etmeye mecbur kalmış ve merkez bankası bu olaydan dolayı, yaklaşık olarak 3.400.000.000 dolarlık bir zarar yaşarken, Soros’un bu spekülatif hamlesinin getirisi bu miktarın nerede ise 1/3 olan 1.100.000.000 Dolarlık bir karı sadece üç hafta içinde elde etmiştir. Mağdur İngilizler bu günü Black Wednesday (Kara Çarşamba) olarak adlandırmıştır. Ardından hakkında kitaplar yazılan Soros, dünyanın en ünlü finans spekülatörü olarak tarihe damgasını vurmuştur.

Soros’un bu işlemi ile daha önce sadece alım yönlü likedilik sağlanan hisse senedi piyasalarında da satış işlemi başlamış ve Kısa işlem pozisyonlarının önemi öne çıkmıştır.

Forex Kaldıraçlı alım satım

Forex piyasasının en önemli özelliklerinden biri olan kaldıraç sistemi sayesinde, kar ve zarar oranlarını 100 katı kadar büyüklükte işlem yapmak mümkündür.

Örneğin, eğer kaldıracınız 1:100 ise, 1000 Dolarlık bir yatırım ile kaldıraç sayesinde 10.000 Dolarlık bir posizyon açabilirsiniz, bu şekilde eğer açmış olduğunu enstrümanın fiyatı (0.0005) 5 pip yükselirse, karınız 5 dolar olur, aynı şekilde enstrümanın değeri 5 pip düşer ise, zararınız 5 dolar olur.

Eğer kaldıraç kullanmaz iseniz, 1000 dolarlık bir yatırımdan 5 piplik bir hareket Kar/zararınız 0.5 Dolar olucaktır.

Forex Trading İşlem Platformları